Công viên hòn Xếp “bảo tàng địa chất” giữa lòng di sản
Giữa hàng nghìn đảo đá tạo nên diện mạo kỳ vĩ của vịnh Hạ Long, khu vực Công viên hòn Xếp nổi bật như một tác phẩm đặc biệt của tạo hóa nơi những lớp đá trầm tích được xếp đặt thành những khối đá vuông vức, nối tiếp nhau giữa biển trời bao la.
Nằm trong khu Di sản thiên nhiên thế giới vịnh Hạ Long, cách Cảng tàu quốc tế Tuần Châu và cảng tàu khách Quốc tế Hạ Long khoảng 30 km về phía Đông Nam, nơi đây vẫn giữ được vẻ đẹp hoang sơ, khoáng đạt và tĩnh lặng. Dưới chân những đảo đá là những bãi cát trắng tự nhiên, tạo nên sự tương phản tuyệt đẹp giữa màu xanh của biển, màu xám của đá và sắc xanh của cây rừng.
Điểm đặc biệt nhất của khu vực này chính là những đảo đá có cấu tạo phân lớp nằm ngang. Những khối đá lớn, vuông vức như được bàn tay khổng lồ của tạo hóa xếp chồng lên nhau thành từng hàng, từng lớp. Nhìn từ xa, hòn Xếp hay còn gọi là hòn Lò Ngói khiến người ta liên tưởng tới một kim tự tháp kỳ vĩ được dựng giữa mặt vịnh. Nhưng phía sau vẻ đẹp tưởng như được sắp đặt ấy lại là câu chuyện của lịch sử địa chất lâu dài.
Từ những lớp đá trầm tích, trải qua nhiều giai đoạn vận động kiến tạo mạnh mẽ, các khối đá đã xuất hiện những đứt gãy, uốn nếp và biến đổi, tạo nên cấu trúc độc đáo ngày nay.
Vì thế, Nơi đây không chỉ là một cảnh quan đẹp mà còn là một “bảo tàng địa chất ngoài trời”, là minh chứng sống động cho quá trình hình thành và phát triển của vịnh Hạ Long.
Giữa không gian biển trời khoáng đạt, những bãi cát trắng mịn trải dài dưới chân đảo đá tạo nên một điểm nhấn đầy quyến rũ cho cảnh quan khu vực. Được hình thành từ những vụn san hô và vỏ nhuyễn thể qua thời gian, những bãi cát nơi đây mang vẻ đẹp tự nhiên, hoang sơ, hài hòa với màu xanh của biển và sắc xanh của núi rừng. Đây cũng là không gian lý tưởng để du khách tắm biển, chèo thuyền, khám phá cảnh quan, vui chơi và trải nghiệm những khoảnh khắc thư giãn giữa thiên nhiên nguyên sơ của vịnh Hạ Long.
Ẩn mình giữa những dãy núi đá vôi, hệ sinh thái Tùng-Áng mở ra một không gian thiên nhiên đầy khác biệt, những vùng nước kín được hình thành từ các hố sụt, phễu Karst và thung lũng kín bao quanh bởi những vách đá. Chính sự bao bọc đấy đã tạo nên những điều kiện tự nhiên đặc thù, nơi các loài động, thực vật sinh sống và phát triển với thành phần phong phú, mang những nét riêng của hệ sinh thái Tùng-Áng.
Ở phía Đông Nam đảo Vạn Giò, hang Đúc Tiền mở ra một câu chuyện khác về khu vực Công viên hòn Xếp. Đây được xem là một di tích lịch sử gắn với việc lập xưởng đúc súng, đúc tiền phục vụ cuộc kháng chiến chống Pháp. Bước vào lòng hang, du khách lại bắt gặp một thế giới hoàn toàn khác, những nhũ đá, măng đá vẫn đang tiếp tục hình thành, phủ trên bề mặt bởi các tinh thể canxit lấp lánh như pha lê. Một bên là dấu tích lịch sử của con người, một bên là những kiến tạo vẫn đang tiếp diễn của tự nhiên. Chính sự giao hòa ấy làm cho hành trình khám phá hang Đúc Tiền trở nên đặc biệt.
Với những người yêu thích khảo cổ và lịch sử, hành trình tại khu vực Công viên hòn Xếp còn có thể tiếp tục đến Hang Thủng, một di chỉ khảo cổ thuộc văn hóa Soi Nhụ. Nơi góp thêm một lớp giá trị văn hóa – lịch sử vào bức tranh đa dạng của di sản vịnh Hạ Long, giúp du khách không chỉ nhìn thấy Hạ Long bằng đôi mắt của người thưởng ngoạn, mà còn có cơ hội tìm hiểu những dấu tích về sự hiện diện và thích nghi của con người trong không gian biển đảo từ xa xưa.
Từ những khối đá xếp chồng kỳ vĩ, bãi cát trắng nguyên sơ, hệ sinh thái Tùng-Áng cho đến những hang động chứa đựng giá trị địa chất, lịch sử và khảo cổ, Công viên hòn Xếp còn là nơi hội tụ các giá trị của Di sản thiên nhiên thế giới vịnh Hạ Long. Du khách có thể chèo thuyền len giữa những đảo đá, khám phá các sinh cảnh đặc biệt, chiêm ngưỡng cảnh quan và cảm nhận vẻ đẹp nguyên sơ của vùng biển di sản. Tất cả cùng tạo nên một Công viên hòn Xếp kỳ vĩ, nguyên sơ và giàu giá trị, một phần không thể tách rời trong bức tranh di sản thiên nhiên đặc sắc của vịnh Hạ Long.
Phạm Lê Minh