Khi người trẻ trân trọng những giá trị xưa cũ

Giữa nhịp sống hiện đại sôi động, khi công nghệ và những xu hướng mới không ngừng định hình cách nghĩ, cách sống, một bộ phận giới trẻ lại âm thầm tìm về với những giá trị xưa cũ. Đó không phải là sự hoài cổ đơn thuần, mà là cách người trẻ “đánh thức”, tiếp nối với cội nguồn, từ tà áo dài truyền thống, những làn điệu dân gian đến nếp sống, phong tục đã được bồi đắp qua bao thế hệ. Trong sự giao thoa giữa cũ và mới, chính thái độ trân trọng ấy đang góp phần vun đắp bản sắc văn hóa, làm giàu thêm đời sống tinh thần của thế hệ trẻ hôm nay.

Không khó để bắt gặp những biểu hiện sinh động của xu hướng này trong đời sống hôm nay. Từ những quán cà phê tái hiện không gian thời bao cấp với những vật dụng xưa cũ, đến những phiên chợ quê được dựng lên mỗi dịp Tết đến, tất cả đều trở thành điểm hẹn thu hút đông đảo bạn trẻ tìm đến vui chơi, trải nghiệm, như một cách “chạm” và cảm nhận về quá khứ.

Đặc biệt, đầu tháng 2 vừa qua, khi những cánh buồm đỏ xuất hiện trên vịnh Hạ Long, hình ảnh ấy nhanh chóng “gây sốt” trên mạng xã hội, thu hút đông đảo bạn trẻ đến check-in, ghi lại những khoảnh khắc ấn tượng. 3 chiếc thuyền buồm đỏ dài hơn 10m được phục dựng nguyên mẫu từ thuyền ba vách của cư dân vùng đảo Hà Nam, loại phương tiện từng gắn bó mật thiết với đời sống ngư dân làng chài trên vịnh qua nhiều thập kỷ. Không chỉ tạo điểm nhấn cảnh quan, những cánh buồm đỏ còn gợi nhắc ký ức về một Hạ Long xưa, nơi những con thuyền mộc mạc xuôi ngược giữa không gian biển trời kỳ vĩ.

Chị Phạm Hoa Mai (phường Cao Xanh) chia sẻ: Ban đầu tôi đến chỉ để chụp vài bức ảnh đẹp, nhưng khi tìm hiểu về những chiếc thuyền buồm được phục dựng từ thuyền cổ của ngư dân, tôi thấy rất xúc động. Nó không chỉ là cảnh đẹp mà còn gợi lại một phần ký ức của vùng vịnh. Tôi nghĩ chính những điều như thế khiến người trẻ như chúng tôi thêm yêu và tự hào về văn hóa, về quê hương đất nước.

Những năm gần đây, xu hướng mặc áo dài truyền thống trong các dịp trọng đại, lễ, Tết ngày càng được nhiều bạn trẻ ưa chuộng. Đặc biệt, tà áo dài ngũ thân - trang phục mang đậm dấu ấn lịch sử đang dần trở lại mạnh mẽ. Không chỉ xuất hiện trong các sự kiện văn hóa, lễ hội, áo ngũ thân còn được nhiều bạn trẻ lựa chọn trong các bộ ảnh kỷ niệm, ảnh Tết, ảnh cưới… với sự nở rộ của các dịch vụ cho thuê trang phục, chụp ảnh theo phong cách truyền thống. Qua từng nếp áo, từng họa tiết, người trẻ không chỉ tìm thấy vẻ đẹp thẩm mỹ mà còn chủ động tìm hiểu về văn hóa, lịch sử, về cách ông cha gìn giữ lễ nghi, chuẩn mực trong đời sống, mở ra hành trình khám phá di sản dân tộc theo cách gần gũi, tự nhiên.

Không dừng lại ở hình thức bên ngoài, sự trân trọng giá trị văn hóa truyền thống còn được thể hiện rõ nét qua việc gìn giữ và trao truyền các loại hình nghệ thuật dân gian. Hoạt động gần một năm nay, lớp học hát xẩm do chị Vũ Hương Giang (phường Mạo Khê) sáng lập đã nhanh chóng tạo sức hút với những người yêu nghệ thuật truyền thống, đặc biệt là các em nhỏ. Xuất phát từ niềm đam mê, chị Giang đã dành hơn 3 năm kiên trì tìm tòi, học hỏi về hát xẩm và nuôi dưỡng khát vọng truyền “lửa” cho thế hệ trẻ.

Từ những buổi học đầu tiên còn nhiều bỡ ngỡ, tiếng xẩm dần trở nên quen thuộc, vang lên trong trẻo qua giọng hát của các em nhỏ. Những làn điệu xưa không còn xa lạ mà hiện diện tự nhiên trong các chương trình văn nghệ trường học, khu dân cư, góp phần lan tỏa niềm say mê và sự tự hào về văn hóa truyền thống. Điều đáng quý là lớp học không chỉ thu hút thiếu nhi mà còn có sự đồng hành của nhiều phụ huynh. Từ việc đưa con đến học, họ dần bị cuốn hút, cùng tham gia tập luyện, cổ vũ, trở thành cầu nối lan tỏa tình yêu nghệ thuật truyền thống trong mỗi gia đình và cộng đồng.

Sự lan tỏa ấy tiếp tục được khẳng định khi tiết mục hát xẩm “Theo Đảng trọn đời” do các thành viên lớp học biểu diễn tại Liên hoan Tiếng hát khu dân cư tỉnh Quảng Ninh năm 2025 đã xuất sắc giành giải A, nhận được sự cổ vũ nồng nhiệt của đông đảo khán giả. Thành công đó không chỉ là niềm tự hào của một lớp học, mà còn là minh chứng rõ nét cho việc những giá trị xưa cũ, khi được khơi dậy đúng cách, sẽ vẫn luôn được thế hệ trẻ đón nhận và tiếp tục viết tiếp bằng chính tình yêu và sự sáng tạo của mình.

Có thể thấy, khi người trẻ biết trân trọng và nâng niu những giá trị xưa cũ, tình yêu văn hóa, tình yêu quê hương cũng được bồi đắp một cách tự nhiên. Đó không chỉ là sự trở về với cội nguồn, mà còn là cách để mỗi người thêm hiểu, thêm gắn bó và tự hào về nơi mình sinh ra, lớn lên, để những giá trị truyền thống tiếp tục được gìn giữ và lan tỏa trong đời sống hôm nay và mai sau.

 Theo Duy Khoa, Báo Quảng Ninh điện tử