Giữ sắc xanh cho Di sản

Giữ gìn môi trường du lịch từ lâu đã trở thành yếu tố then chốt tạo nên sức hấp dẫn bền vững của Di sản Vịnh Hạ Long. Khi áp lực du khách gia tăng, việc làm sạch và siết chặt quản lý càng trở nên cấp thiết để bảo vệ hình ảnh điểm đến.

Theo thống kê, liên tục trong thời gian gần đây, lượng khách tham quan vịnh Hạ Long có sự tăng trưởng mạnh, trên trung bình khoảng 20%. Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2026, vịnh đón khoảng 1,88 triệu lượt khách. Theo lãnh đạo Ban Quản lý Di sản thế giới vịnh Hạ Long - Yên Tử cho biết, sức hút du lịch di sản gia tăng đang tạo áp lực lớn lên môi trường và công tác quản lý khi lượng khách đông, nhiều loại hình tàu du lịch, phương tiện dân sinh, thủy sản và dịch vụ cùng hoạt động trên vịnh.

Trên thực tế, trong môi trường ấy, chỉ một phương tiện đeo bám bán hàng hay một dịch vụ tự phát cũng có thể gây phiền hà, tiềm ẩn mất an toàn và làm xấu hình ảnh điểm đến. Vì thế, xử lý vi phạm không chỉ nhằm lập lại trật tự, mà còn để bảo vệ hình ảnh di sản, bảo đảm an toàn và mang đến cho du khách hành trình du lịch văn minh, thuận tiện.

Theo tổng hợp đến cuối tháng 6, khu vực vịnh Hạ Long đã thực hiện hơn 288 lượt tuần tra, kiểm soát. Trên các địa bàn do đơn vị quản lý, hơn 100 vụ vi phạm được phát hiện, đề nghị xử lý, chủ yếu liên quan đến hoạt động thủy sản, tàu du lịch và an ninh trật tự. Kết quả này cho thấy, công tác quản lý đã bám sát thực địa, nhưng cũng phản ánh những nguy cơ ảnh hưởng đến môi trường du lịch vẫn còn hiện hữu.

Những vi phạm trên vịnh không chỉ ảnh hưởng vệ sinh, cảnh quan mà còn tác động trực tiếp đến du khách như bán hàng rong, ăn xin, cặp mạn, đeo bám tàu; neo đậu sai quy định, đưa khách ra vịnh trái phép. Nghiêm trọng hơn là phương tiện hoạt động không phép, đi sai luồng tuyến, tổ chức kayak, đò chèo tay, xuồng cao tốc khi chưa đủ điều kiện, cùng với khai thác thủy sản trái phép, dùng ngư cụ hủy diệt và chất thải từ hoạt động nuôi trồng thủy sản, gây tổn hại tài nguyên và di sản.

Việc xử lý không chỉ dừng ở nhắc nhở, phạt tiền; tùy mức độ vi phạm, cơ quan quản lý thu giữ ngư cụ, giải tỏa hoạt động trái phép, thậm chí tạm dừng hợp đồng neo đậu hoặc dịch vụ xuồng cao tốc. Các biện pháp gắn trực tiếp với quyền khai thác, kinh doanh này tạo sức răn đe rõ rệt, buộc doanh nghiệp và chủ phương tiện coi tuân thủ quy định là điều kiện bắt buộc để hoạt động tại di sản.

Để bảo đảm bền vững, công tác kiểm tra đang chuyển sang cơ chế thường xuyên, liên ngành và liên địa bàn. Ban Quản lý Di sản phối hợp công an, cảnh sát đường thủy, biên phòng và chính quyền địa phương kiểm soát tàu du lịch, phương tiện thủy, thủy sản và dịch vụ trên vịnh. Với Di sản vịnh Hạ Long - Cát Bà, sự phối hợp giữa Quảng Ninh và Hải Phòng cần chặt chẽ hơn để tránh khoảng trống quản lý.

Cùng với tuần tra thực địa, việc kiểm tra hồ sơ gắn với hoạt động thực tế; hợp đồng neo đậu tại cảng, bến và vùng nước được sử dụng như công cụ sàng lọc, chấn chỉnh dịch vụ. Đường dây nóng duy trì tiếp nhận phản ánh, cùng lực lượng cứu hộ, y tế thường trực và cơ chế cảnh báo sớm giúp xử lý kịp thời tình huống phát sinh. Trong 6 tháng đầu năm, cơ quan quản lý tiếp nhận hàng trăm thông tin qua đường dây nóng và thực hiện 960 lượt tuyên truyền trên website, fanpage.

Nỗ lực giữ gìn môi trường du lịch còn được thể hiện qua việc thu gom rác trôi nổi ven bờ, đã giao về một đầu mối từ đầu năm 2026, kết hợp quan trắc nước, chống rác thải nhựa và tuyên truyền cho các bên liên quan để kiểm soát từ nguồn phát sinh. Đồng thời, du lịch cũng đang được "số hóa" mạnh mẽ từ việc dùng vé điện tử, quét mã QR, thanh toán không tiền mặt cho đến việc đang hoàn thiện hệ thống camera AI tại các cảng bến và điểm tham quan để quản lý an toàn, tiện lợi hơn.

Theo Tạ Quân - https://baoquangninh.vn/lanh-manh-hoa-moi-truong-du-lich-di-san-3416970.html